Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı’nın Resmi Gazete’de yayımlandığını açıkladı. Beş yıllık plan kapsamında şehir hizmetlerinin teknolojiyle geliştirilmesi ve 2028’e kadar en az 50 akıllı şehir uygulamasının sahada hayata geçirilmesi hedefleniyor.
Plan; belediyecilikten trafik yönetimine, atık yönetiminden enerji verimliliğine kadar birçok alanda dijital çözümlerin yaygınlaştırılmasını öngörüyor.
Bakan Kurum, plan kapsamında vatandaşların günlük hayatını kolaylaştıracak 50 akıllı şehir uygulamasının hayata geçirileceğini belirtti.
2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı’nın 4 stratejik amaç, 8 hedef, 32 eylem ve 297 uygulama adımından oluştuğu bildirildi.
Planın ilk aşamasında 2026 yılı sonuna kadar Türkiye’deki 81 ilin tamamı için akıllı şehir stratejileri ve yol haritalarının hazırlanması hedefleniyor.
Ayrıca her belediyede özel akıllı şehir birimlerinin kurulması planlanıyor.
2027 yılında ise büyükşehirlerin ardından 187 ilçe belediyesinin sürece dahil edilmesi ve toplam 268 belediyede Coğrafi Bilgi Sistemi tabanlı gelişim planlarının hazırlanması öngörülüyor.
Eylem planının önemli hedeflerinden biri de 2028 yılına kadar en az 50 akıllı şehir uygulamasının sahada kullanıma alınması.
Bu kapsamda oluşturulacak teknoloji kümelenmeleriyle yerli akıllı şehir çözümlerinin geliştirilmesi ve bu ürünlerin yurt dışına ihraç edilmesi amaçlanıyor.
Plan doğrultusunda 2029 yılında tüm illerde Dijital Şehir Yönetim Merkezleri kurulması hedefleniyor.
Bu merkezlerde trafik, çevre temizliği ve benzeri şehir hizmetlerinin tek noktadan takip edilmesi planlanırken, merkezlerin koordinasyonunun Bakanlık bünyesinde oluşturulacak Ulusal Akıllı Şehir Merkezi tarafından sağlanması öngörülüyor.
Akıllı şehir teknolojilerinde yerli üretimin artırılması da planın temel başlıkları arasında yer alıyor.
2030 yılına kadar akıllı şehir teknolojilerinde en az yüzde 80 yerli üretim şartının aranması ve dünya ile rekabet edebilecek 500 girişimci şirketin desteklenmesi hedefleniyor.
Ayrıca Akıllı Şehir Kanunu’nun da 2030 yılına kadar yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Plan kapsamında akıllı atık yönetimiyle çöp toplama araçlarının doluluk oranlarına göre rotalarının optimize edilmesi hedefleniyor.
Akıllı sokak aydınlatmalarıyla enerji verimliliğinin artırılması, gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleriyle ulaşımda kaybedilen zamanın azaltılması da planlanan uygulamalar arasında bulunuyor.
Vatandaşların mahallelerindeki sorunları mobil uygulamalar üzerinden ilgili belediye birimlerine iletebilmesi ve şehir hizmetlerinin yaşlı, engelli ve dezavantajlı gruplara daha erişilebilir şekilde sunulması da hedefleniyor.
Eylem planı kapsamında TOKİ tarafından oluşturulacak yeni yaşam alanlarında yeşil enerji kullanımının artırılması, su ve enerji kayıplarının sensörlerle anlık olarak tespit edilmesi planlanıyor.
Bunun yanı sıra kentsel dönüşüm, iklim krizi ve afet yönetiminde dijital yönetişim mekanizmalarının güçlendirilmesi hedefleniyor.
Her şehir için interaktif dijital ikizlerin oluşturulması ve bu sayede mükerrer yatırımların önlenmesi de planın hedefleri arasında yer alıyor.
Bakanlığın ayrıca yerli akıllı şehir çözümlerinin Türk Devletleri Teşkilatı üyesi ülkeler ile dost ülkelere ihraç edilmesini amaçladığı bildirildi.