Dünya genelinde yaşlı nüfusun artmasıyla Alzheimer hastalığı da daha sık görülüyor. Özel Sağlık Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Atilla Kara, hastalığın erken dönemde fark edilmesinin önemine dikkat çekerek, bazı kan testleriyle tanının unutkanlık başlamadan önce araştırılabildiğini belirtti.
Alzheimer’ın özellikle ileri yaşlarda daha sık görüldüğünü ifade eden Kara, hastalığın tamamen ortadan kaldırılmasını sağlayan bir tedavinin bulunmadığını, ancak erken tanı ve uygun yaklaşımlarla hastalığın etkilerinin geciktirilebildiğini söyledi.
Alzheimer’ın genetik ve ailesel geçiş yönünün bulunduğunu belirten Dr. Atilla Kara, erken dönemde yapılan genetik incelemelerin de değerlendirmede kullanılabildiğini ifade etti.
Hastalığın beynin korteks bölgesinde oluşturduğu tahribatın zaman içerisinde bilişsel becerilerin yanı sıra konuşma ve yürüme gibi işlevleri de etkileyebildiğini belirten Kara, ilerleyen dönemlerde hastaların yatağa bağımlı hale gelebildiğini söyledi.
Tanı sürecinde klasik nörolojik muayenenin yanı sıra mental testlerin uygulandığını aktaran Kara, aileden alınan bilgilerin de değerlendirme açısından önem taşıdığını vurguladı.
Kara, aynı soruların tekrar tekrar sorulması, anlatılanların yeniden anlatılması ve zaman, mekân veya kişilerin karıştırılması gibi belirtilerin dikkate alınması gerektiğini belirtti.
Bu tür belirtiler görüldüğünde uzman hekime başvurulmasının önemli olduğunu ifade eden Kara, Alzheimer görülme oranının yaş ilerledikçe yükseldiğini söyledi.
Kara’nın verdiği bilgilere göre Alzheimer’ın görülme oranı 65 yaş civarında yüzde 5 seviyesindeyken, 80’li yaşlarda yüzde 30-50 aralığına çıkabiliyor.
Alzheimer’ın etkilerinin geciktirilmesine yönelik yaşam alışkanlıklarının önemine değinen Kara; damar sağlığının korunması, kan şekeri ve tansiyonun kontrol altında tutulması, dengeli beslenme ve fiziksel aktivitenin önem taşıdığını belirtti.
Sigara ve alkolden uzak durulmasının yanı sıra zihinsel aktivitelerin de sürdürülmesini öneren Kara, yeni bir beceri öğrenmenin, yabancı dil çalışmanın ve yeni oyunlar öğrenmenin zihinsel açıdan faydalı olabileceğini ifade etti.
Kara, özellikle rakamsal bulmacaların zihinsel işlevleri çalıştırma açısından tercih edilebileceğini belirterek sudoku örneğini verdi.
Bazı kan testleriyle Alzheimer’a ilişkin bulguların erken dönemde araştırılabildiğini belirten Kara, erken başlanan tedavinin hastalığın ortaya çıkışını ve ilerlemesini yavaşlatmaya yardımcı olabileceğini söyledi.
Ailesinde Alzheimer öyküsü bulunan kişilerin değerlendirme konusunda daha dikkatli olması gerektiğini ifade eden Kara, hastalık tanısı alan kişilerin bakımında aile bireylerine de önemli sorumluluklar düştüğünü belirtti.
İlerleyen dönemlerde bazı öz bakım ihtiyaçlarının karşılanamayabileceğine dikkat çeken Kara, hastaların ev ortamında kesici, delici ve yanıcı aletlerden uzak tutulması gerektiğini söyledi. Ocakların açık unutulması, yangın ve zehirlenme gibi risklere karşı gerekli güvenlik önlemlerinin alınmasının önemine vurgu yaptı.
Kara, hasta yakınlarının da süreç hakkında bilinçlendirilmesi ve ihtiyaç halinde psikolojik destek almalarının önemli olduğunu ifade etti.